Stanley 4 Mombasa

Ilani ya Mombasa 2027The Mombasa Agenda, 2027–2032

Wazo moja linaunganisha kila kitu hapa: tuifanye serikali ya kaunti ifanye kazi, kisha tuitumie kujenga Mombasa iliyo safi, tajiri na inayoendeshwa vyema kwa kila mwananchi.One idea runs through everything here: make the county government work, then use a working government to build a cleaner, richer, better-run Mombasa for every mwananchi.

Huu ni muhtasari wa umma wa mpango wetu. Bajeti, maeneo na mipango ya utekelezaji kwa kina zitatolewa kwa awamu wakati wa kampeni.This is the public summary of our programme. Detailed budgets, sites and delivery plans will be released in stages during the campaign.

Serikali InayowajibikaAn accountable county government

A county service centre where residents are served quickly (artist's impression)
Kituo cha huduma cha kaunti ambapo wakazi wanahudumiwa harakaA county service centre where residents are served quicklyPicha ya kubuniArtist's impression

Hali ilivyoWhere we are

Fedha nyingi za kaunti zinatumika kuendesha kaunti yenyewe, na kidogo sana kinawafikia wakazi. Miradi inakwama, madeni hayalipwi, na ni vigumu kwa mtu yeyote kujua pesa zilikoenda.Too much of the county's money goes on running the county itself, and too little reaches residents. Projects stall, bills go unpaid, and it is hard for anyone to see where the money went.

Ahadi zetuOur commitments

  • Ukaguzi kamili wa orodha ya mishahara ya kaunti na ukusanyaji wa mapato katika mwaka wetu wa kwanza.A full audit of the county payroll and revenue collection in our first year.
  • Sehemu kubwa zaidi ya kila shilingi inatumika kwa huduma wanazoziona wakazi, na kidogo kwa utawala.More of every shilling spent on services residents can see, less on administration.
  • Kila mkaguzi na afisa wa utekelezaji wa sheria za kaunti anavaa kamera mwilini akiwa kazini.Every county inspector and enforcement officer wears a body camera on duty.
  • Malipo ya kaunti yanafanywa bila pesa taslimu, na mikataba ya kaunti inachapishwa hadharani.County payments go cashless, and county contracts are published.
  • Kaunti inayofanya kazi saa 24, usafi na ukarabati mkubwa ukifanywa usiku.A county that works round the clock, with cleaning and major repairs done at night.

Usafiri wa KisasaModern public transport

An electric bus at a marked bus stop on Moi Avenue, by the Tusks (artist's impression)
Basi la umeme kwenye kituo kilichowekwa alama, Barabara ya Moi karibu na Pembe za NdovuAn electric bus at a marked bus stop on Moi Avenue, by the TusksPicha ya kubuniArtist's impressionImehaririwa kutoka picha halisi ya 2025, “Mombasa tusks, 2025 (05)”, ya Bahnfrend kupitia Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0. Picha hii iliyohaririwa pia ni CC BY-SA 4.0.Edited from a real 2025 photo, “Mombasa tusks, 2025 (05)”, by Bahnfrend via Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0. This edited image is also CC BY-SA 4.0.

Hali ilivyoWhere we are

Kusafiri Mombasa kunamaanisha msongamano mkubwa mjini, safari zisizotabirika, na kutojua usafiri unaofuata utafika lini.Getting around Mombasa means gridlock in town, unpredictable journeys and no way of knowing when the next ride is coming.

Ahadi zetuOur commitments

  • Mombasa Transport Services: huduma ya mabasi ya kaunti, safi na ya umeme kikamilifu, ikianzia katikati ya jiji na kupanuka kila mwaka.Mombasa Transport Services: a clean, all-electric county bus service, starting in the CBD and growing outward every year.
  • Madereva wataalamu waliopata mafunzo kamili.Professional, fully trained drivers.
  • Vituo salama vya mabasi vyenye taa na taarifa za moja kwa moja za muda wa kufika.Safe, lit shelters with live arrival times.
  • Usafiri bure kwa watoto chini ya miaka 16 na wakazi zaidi ya miaka 70, na kadi za punguzo kwa wanafunzi na vijana.Free travel for children under 16 and residents over 70, and discounted cards for students and young adults.
  • Usafiri bure kwa kina mama wajawazito.Free travel for expectant mothers.
  • Pasi rahisi za siku na za saa kwa wengine wote.Simple day and hourly passes for everyone else.

Tibiwa Kwanza, Lipa BaadayeTreat first, pay later

A renovated emergency department where patients are treated first (artist's impression)
Idara ya dharura iliyokarabatiwa, mgonjwa akitibiwa kwanzaA renovated emergency department where patients are treated firstPicha ya kubuniArtist's impression

Hali ilivyoWhere we are

Wagonjwa wanasubiri muda mrefu mno, vituo vya afya vya karibu vinatuma watu wengi mno Coast General, na msaada wa dharura unachelewa kufika.Patients wait too long, local facilities send too many people to Coast General, and emergency help is slow to arrive.

Ahadi zetuOur commitments

  • Kila hospitali ya kaunti inamtibu mgonjwa kwanza na kushughulikia bili baadaye.Every county hospital treats the patient first and settles the bill afterwards.
  • Hospitali za karibu zinapewa vifaa vya kutoa huduma za kawaida na za dharura karibu na nyumbani.Local hospitals equipped for routine and emergency care closer to home.
  • Hospitali ya Coast General inajengwa upya kuwa hospitali bora ya rufaa katika kanda hii.Coast General rebuilt into the region's best referral hospital.
  • Huduma ya kaunti ya magari ya wagonjwa na wahudumu wa dharura, wakiwa katika kila kaunti ndogo.A county ambulance and paramedic service with crews stationed in every sub-county.
  • Kikosi maalum cha utafutaji na uokoaji kwa ajali za baharini, mafuriko na majengo yanayoporomoka.A dedicated search-and-rescue team for the ocean, floods and building collapses.

Maji ya Bomba Kila NyumbaPiped water for every home

Clean county water on tap at home in Likoni (artist's impression)
Maji safi ya bomba la kaunti nyumbani LikoniClean county water on tap at home in LikoniPicha ya kubuniArtist's impression

Hali ilivyoWhere we are

Maji ya bomba yanakidhi sehemu ndogo tu ya mahitaji ya Mombasa, hivyo familia nyingi zinategemea visima virefu, visima vifupi na wauzaji wa maji. Mengi ya maji hayo si salama, na kuvuta maji ya ardhini kupita kiasi kunahatarisha hifadhi ya maji ya pwani yenyewe.Piped water meets only a fraction of what Mombasa needs, so most families depend on boreholes, shallow wells and water vendors. Much of that water is unsafe, and over-pumping the coast's groundwater puts the aquifer itself at risk.

Ahadi zetuOur commitments

  • Maji safi yaliyotibiwa kwa mabomba katika kila wadi, saa 24 kwa siku, siku 7 kwa wiki.Clean, treated water piped to every ward, 24 hours a day, 7 days a week.
  • Mabomba yanayovuja na miunganisho haramu yanarekebishwa, ili maji mengi zaidi yafike majumbani.Leaking pipes and illegal connections fixed, so more water reaches homes.
  • Vyanzo vipya vikubwa vya maji vinaharakishwa kwa ushirikiano na serikali ya kitaifa.New bulk water sources brought online faster, working with the national government.
  • Utegemezi wa visima virefu unapunguzwa, na maji ya ardhini yanafuatiliwa na kulindwa dhidi ya kuvutwa kupita kiasi na kuingiliwa na maji ya bahari.Reliance on boreholes reduced, and groundwater monitored and protected from over-pumping and seawater.
  • Visima vilivyochafuliwa vinapimwa na kufungwa, baada ya maji salama kupatikana kwanza.Contaminated wells tested and closed, with safe water provided first.

Mombasa SafiA clean Mombasa

Night shift on Moi Avenue: a street-sweeping lorry and county crew changing bin bags (artist's impression)
Usiku kwenye Barabara ya Moi: lori la kufagia barabara na wafanyakazi wa kaunti wakibadilisha mifuko ya takaNight shift on Moi Avenue: a street-sweeping lorry and county crew changing bin bagsPicha ya kubuniArtist's impressionImehaririwa kutoka picha halisi ya 2025, “Moi Avenue (Mombasa), 2025 (01)”, ya Bahnfrend kupitia Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0. Picha hii iliyohaririwa pia ni CC BY-SA 4.0.Edited from a real 2025 photo, “Moi Avenue (Mombasa), 2025 (01)”, by Bahnfrend via Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0. This edited image is also CC BY-SA 4.0.

Hali ilivyoWhere we are

Taka hazizolewi, mitaro inaziba, maji taka yanafurika, na hakuna choo safi cha kutumia mjini.Garbage sits uncollected, drains block, sewage overflows, and there is nowhere clean to use a toilet in town.

Ahadi zetuOur commitments

  • Ukusanyaji wa taka unaotegemewa na wenye ratiba kwa kila nyumba na biashara.Reliable, scheduled waste collection for every home and business.
  • Mapipa ya taka kila barabara, na taka zinazotenganishwa nyumbani ili zirejelezwe.Bins on every street, and waste sorted for recycling at home.
  • Mtandao wa maji taka unapanuliwa na maji taka yanatibiwa ipasavyo.Sewer coverage expanded and wastewater properly treated.
  • Vyoo vya umma safi na vya bure katikati ya jiji, ufukweni na katika vituo vya kaunti.Clean, free public toilets in the CBD, on beaches and at county facilities.
  • Mitaa inasafishwa usiku, ili jiji liwe tayari kila asubuhi.Streets cleaned overnight, so the city is ready every morning.

Watoto na Vijana KwanzaChildren and young people first

A free hot lunch in a modern public-school dining hall (artist's impression)
Chakula cha mchana bure katika ukumbi wa kisasa wa shule ya ummaA free hot lunch in a modern public-school dining hallPicha ya kubuniArtist's impression

Hali ilivyoWhere we are

Watoto wengi wanasoma wakiwa na njaa, wanavuka barabara hatari kwenda shuleni, na wanakua bila maktaba, bwawa la kuogelea wala uwanja wa michezo karibu.Too many children learn on an empty stomach, cross dangerous roads to school, and grow up without a library, a pool or a court nearby.

Ahadi zetuOur commitments

  • Chakula cha mchana bure kwa kila mtoto katika shule ya umma.Free lunch for every child in a public school.
  • Taulo za kike bure kwa wasichana wa shule.Free sanitary pads for schoolgirls.
  • Maeneo salama ya shule yenye vivuko na taa za barabarani.Safe school zones with crossings and traffic lights.
  • Maktaba za umma zenye kompyuta na intaneti bure.Public libraries with free computers and internet.
  • Vituo vya michezo vya jamii vyenye mabwawa ya kuogelea na viwanja, vilivyo wazi kwa kila mtoto na vinavyohudumiwa na vijana wa eneo hilo.Community sports centres with pools and courts, open to every child and staffed by young people from the area.

Jiji LililopangwaA well-planned city

A tree-shaded public square with cafés and a cycle lane (artist's impression)
Uwanja wa umma wenye miti, mikahawa na njia ya baiskeliA tree-shaded public square with cafés and a cycle lanePicha ya kubuniArtist's impression

Hali ilivyoWhere we are

Mombasa imekua bila mpango. Njia za waenda kwa miguu na hifadhi za barabara zimevamiwa, na kuna maeneo machache mno ya familia kutembea, kucheza na kupumzika.Mombasa has grown without a plan. Pavements and road reserves have been taken over, and there are too few places for families to walk, play and rest.

Ahadi zetuOur commitments

  • Mpango kamili wa jinsi Mombasa itakavyokua.A proper master plan for how Mombasa grows.
  • Viwanja vya umma, mitaa yenye kivuli na njia pana za waenda kwa miguu katikati ya jiji.Public squares, shaded streets and wider pavements in the CBD.
  • Bustani yenye uwanja wa watoto kuchezea na uwanja wa mpira katika kila mtaa.A park with a playground and a pitch in every estate.
  • Fukwe za umma zinarejeshwa, zikiwa na waokoaji kazini.Public beaches restored, with lifeguards on duty.
  • Anwani rasmi kwa kila nyumba na biashara.A proper address for every home and business.
  • Hifadhi za barabara na njia za waenda kwa miguu zinarudishwa kwa umma.Road reserves and pavements returned to the public.

Kazi na UwekezajiJobs and investment

The new Kongowea Market: modern, spotless, with stalls grouped by trade (artist's impression)
Soko jipya la Kongowea: la kisasa, safi na vibanda vilivyopangwa kwa bidhaaThe new Kongowea Market: modern, spotless, with stalls grouped by tradePicha ya kubuniArtist's impression

Hali ilivyoWhere we are

Mombasa ina bandari, bahari na vipaji, lakini vijana wanahangaika kupata kazi na wafanyabiashara wanasubiri muda mrefu mno kupata idhini ya kaunti.Mombasa has the port, the ocean and the talent, but young people struggle to find work and businesses wait too long for the county to say yes.

Ahadi zetuOur commitments

  • Leseni za biashara za kaunti zinaamuliwa ndani ya siku 7 baada ya ombi kukamilika, na unaweza kufuatilia hatua mtandaoni.County business permits decided within 7 days once an application is complete, tracked online.
  • Soko la Kongowea linajengwa upya kuwa soko la kisasa lenye mwanga wa kutosha na linalofanya kazi saa 24: njia za kutembea zilizowekwa mawe, vibanda vilivyopangwa kulingana na bidhaa, vyumba vya baridi na stoo salama. Masoko mengine ya kaunti yatafuata.Kongowea Market rebuilt as a modern, well-lit 24-hour market: paved walkways, stalls grouped by trade, cold rooms and secure storage. Other county markets will follow.
  • Ofisi ya uwekezaji ya kaunti inayoleta waajiri Mombasa.A county investment office that brings employers to Mombasa.
  • Msaada wa kweli kwa wavuvi wa Mombasa ili washindane katika bahari kuu.Real support for Mombasa's fishermen to compete in deep water.
  • Nafasi rasmi za soko zenye vibali kwa wafanyabiashara.Proper, permitted market space for traders.
  • Vivutio vipya vinavyoifanya Mombasa kuwa kituo cha utalii chenyewe, si mahali pa kupita tu.New attractions that make Mombasa a destination, not a stopover.

Hakuna Atakayeachwa NyumaNo one left behind

A community health volunteer visiting an elder in Old Town (artist's impression)
Mhudumu wa afya ya jamii akimtembelea mzee, Mji wa KaleA community health volunteer visiting an elder in Old TownPicha ya kubuniArtist's impression

Hali ilivyoWhere we are

Wazee, kina mama wanaohangaika na watu wanaoishi mitaani mara nyingi wanaachwa bila msaada.Elderly residents, struggling mothers and people living on the street are too often left without support.

Ahadi zetuOur commitments

  • Mpango wa kaunti wa kuwatunza wazee.A county programme for elder care.
  • Msaada kwa kina mama wenye mahitaji zaidi na watoto wachanga.Support for the neediest mothers and newborns.
  • Matunzo na makazi kwa watu wanaoishi mitaani, pamoja na msaada wa afya ya akili.Care and shelter for people living on the street, with mental-health support.
  • Udhibiti wa wanyama kwa njia ya kibinadamu na utunzaji wa wanyama wanaozurura.Humane animal control and care for stray animals.
  • Makaburi yanayotunzwa vyema, familia zikilipia eneo la kaburi pekee.Well-kept cemeteries, with families paying for the burial plot only.

Mpango wa Miaka MitanoThe five-year roadmap

  1. Mwaka 1Year 1KusafishaClean upUkaguzi, huduma za kaunti za kidijitali na mabasi ya kwanza barabarani.Audits, digital county services and the first buses on the road.
  2. Mwaka 2Year 2Kujenga MsingiBuild the foundationKazi za maji, maji taka na hospitali zinaanza. Bustani na masoko yanafuata.Water, sewer and hospital works begin. Parks and markets follow.
  3. Mwaka 3Year 3KupanuaScaleHuduma za dharura zinapanuka, fukwe na katikati ya jiji zinabadilishwa.Emergency services expand, beaches and the CBD are transformed.
  4. Mwaka 4Year 4KuunganishaConnectUsafiri, anwani na huduma zinaunganishwa kote kaunti.Transport, addresses and services joined up across the county.
  5. Mwaka 5Year 5KuimarishaConsolidateKila mpango unatathminiwa hadharani. Miaka mitano ijayo inapangwa.Every programme evaluated in public. The next five years planned.

Mombasa ni Sasa!Help us deliver it.